Sığınak: apartmanınızınki kontrol edildi mi, bahçenize yenisi yapılabilir
Sığınak Yönetmeliği 7 Kasım 2025'te kapsamlı biçimde değişti. İki sonucu var. Sığınağı zorunlu olan mevcut binalardaki sığınakların ilgili idarece kontrol süresi 7 Kasım 2026'da doldu (süre uzatılmadı; mevzuat.gov.tr güncel metni 10.11.2026'da kontrol edildi). Kontrolde eksik bulunduysa bina yönetimine giderilmesi için en fazla 1 yıl süre veriliyor. Kendi bahçesine sığınak yaptırmak isteyenler içinse kurallar artık daha net. Bu sayfa ikisini de yönetmeliğin kendi maddeleriyle anlatıyor.
Apartman sığınakları: kontrol süresi doldu, eksik süresi işliyor
- 7.11.2025
Değişiklik yürürlüğe girdi
Sığınak Yönetmeliği'ne Geçici Madde 4 eklendi (RG 7/11/2025 – 33070).
- 7.11.2026'da doldu
İdare sığınağı kontrol eder
Değişiklikten önceki kurallarla sığınak yapımı zorunlu olan binalardaki sığınaklar, en geç 1 yıl içinde ilgili idarece EK-1'deki formla kontrol edilir.
- En fazla 1 yıl
Eksikleri gidermek için süre
Yapısal olmayan eksikler için bina yönetimine, eksikliğin niteliğine göre en fazla 1 yıla kadar süre verilir.
- Süre biterse
İdare yapar, bedelini tahsil eder
İmar Kanunu'nun 32. maddesi kapsamında tebligat yapılır; bir ay içinde giderilmezse eksikliği idare giderir ve bedelini ilgililerden tahsil eder (Madde 14).
Binanızda sığınak zorunlu mu, binanın ruhsat aldığı dönemdeki kurala bağlıdır. Onaylı mimari projenizde sığınak gösterilmişse bu takvim sizi ilgilendirir.
Belediye gelmeden sığınağınızı resmî formla kendiniz kontrol edin
Aşağıdaki sorular, kontrolde kullanılan EK-1 Sığınak Kontrol Formu'nun soruları. Emin olmadıklarınıza "bilmiyorum" deyin; onlar yerinde bakılması gereken maddeler olarak listelenir.
Bu araç resmî bir kontrol değildir; yalnızca formdaki soruları sizin cevaplarınıza göre listeler. Kontrolü ilgili idare yapar.
Apartmanınızın sığınağı ne büyüklükte olmalı?
Yönetmelik konutta kişi sayısını oda sayısından hesaplar ve kişi başına en az net 1 m² ister (Madde 8/a). Bağımsız bölümleri oda sayısına göre girin.
Yönetmelik "bir odalı, iki odalı, üç ve daha fazla odalı konut" der ama salonun oda sayılıp sayılmadığını yazmaz. Örneğin bir 2+1 dairenin hangi gruba girdiğini ruhsatı veren idareye sorun. Tuvalet, duş ve mutfak nişi bu alana dahil değildir.
Bir serpinti sığınağında açıkça yazan şartlar
| Konu | Şart | Dayanak |
|---|---|---|
| Büyüklük | Kişi başına en az net 1 m². Tuvalet, duş ve mutfak nişi bu alana dahil değil. | Madde 8/a |
| Kişi sayısı (konut) | Her bağımsız bölüm için: bir odalı 2, iki odalı 3, üç ve daha fazla odalı 4 kişi. | Madde 8/a |
| Kişi sayısı (diğer) | Konut dışı yapılarda emsale konu alan ÷ 20. Konaklama tesislerinde yatak sayısı + %20. | Madde 8/a |
| İç yükseklik | Net 2,40 m'den az olamaz. | Madde 8/a |
| Dış duvar ve tavan | Bina dışına rastlayan duvar ve tavan döşemesi en az 60 cm beton, 75 cm tuğla veya taş ya da 90 cm sıkıştırılmış toprak. Tamamen toprak altında ve dışarıyla arasında en az 60 cm toprak olan duvarların kalınlığı statik hesaba göre belirlenir. | Madde 8/b |
| Giriş | Demir kapı ve en az bir dik açılı dönüş. Net alanı 100 m²'yi aşan sığınakta iki çıkış zorunlu. | Madde 8/c |
| Havalandırma | Kapasiteye uygun mekanik havalandırma. Tehdit anında nükleer tip HEPA ya da kum havuzu gibi filtreleme, barışta G4 kaba filtre. Kişi başı debi 50 kişiye kadar 1,8 m³/saat, 51–150 kişi 3 m³/saat, üstü 4,5 m³/saat. | Madde 8/ç |
| Enerji | Fan için jeneratör ya da kesintisiz güç kaynağı. Jeneratör sığınak alanı dışında bir makine dairesinde, egzozu doğrudan dışarıya. Jeneratör devre dışıysa fanı çalıştıracak elle çevirmeli kol. | Madde 8/ç |
| İletişim | Resmî ve özel bütün sığınaklarda iletişim prizine ek olarak uydu telefonu altyapısı ve/veya acil durum kablosuz bağlantı noktası. Donanım yılda bir test edilir. | Madde 8/ç |
| Hijyen | Klozet; mümkünse kanalizasyon bağlantısı; kanalizasyona doğrudan bağlıysa geri tepme ventili. Her 100 kişi için kadın ve erkek ayrı tuvalet-lavabo. 100 m²'yi aşan sığınakta en az 2,30 m² mutfak nişi. | Madde 8/a, 8/d |
| Donanım | Yangın söndürme cihazları ve asgari sağlık ekipmanı bulunan ilk yardım dolabı. | Madde 8/a |
| Erişilebilirlik | Yaşlılar, hamileler gibi hareket kısıtlılığı olanların kullanımına uygun; engellilere ilişkin standartlar dahil TSE standartları. | Madde 8/e |
Bir serpinti sığınağında şartlar nereye düşer?
- Demir kapı ve dik açılı dönüş. Giriş demir kapılı ve en az bir dik açı dönüşlü olmalı (Madde 8/c).
- Dış duvar ve tavan kalınlığı. Bina dışına rastlayan duvar ve tavan döşemesi en az 60 cm beton, 75 cm tuğla veya taş ya da 90 cm sıkıştırılmış toprak (Madde 8/b).
- Filtreli mekanik havalandırma. Tehdit anında nükleer tip HEPA ya da kum havuzu filtresi, barışta G4 kaba filtre (Madde 8/ç).
- Jeneratör sığınağın dışında. Sığınak alanı dışında makine dairesinde, egzozu doğrudan dışarıya; jeneratör durursa fan elle çevrilebilmeli (Madde 8/ç).
- Klozet ve geri tepme ventili. Helâ taşı yerine klozet; kanalizasyona doğrudan bağlıysa geri tepme ventili (Madde 8/d).
- Alan ve yükseklik. Kişi başı en az net 1 m² (tuvalet, duş, mutfak nişi hariç), iç yükseklik en az net 2,40 m (Madde 8/a).
- 100 m²'yi aşarsa ikinci çıkış. Net alanı 100 m²'den büyük sığınakta iki çıkış zorunlu (Madde 8/c).
Kendi bahçenize sığınak: mümkün, ama ruhsatla ve sınırlarıyla
Önce bodrum, olmuyorsa bahçe
Serpinti sığınağı öncelikle binanın en alt bodrum katında ya da toprağa oturan kısmında yapılır. Mümkün değilse bahçede, yer üstünde ya da kısmen veya tamamen yer altında yapılabilir (Madde 6).
Tamamen gömülüyse yan ve arka bahçeye de girebilir
Tamamen toprağın altında kalması ve komşu parseldeki yapıları hiçbir şekilde etkilememesi koşuluyla, yol cepheleri hariç yan ve arka bahçe yapı yaklaşma mesafeleri içinde de yapılabilir (Madde 6).
Emsale sayılmaz, gömülüyse taban alanına da
Sığınaklar emsal hesabına dahil değildir. Ana yapıdan ayrı ve tamamen toprağın altında kalan sığınak TAKS'a da dahil edilmez; yer üstünde ya da kısmen yer altında olan dahil edilir (Madde 6).
Ruhsat gerekir
3194 sayılı İmar Kanunu kanun kapsamındaki bütün yapılar için yapı ruhsatı alınmasını zorunlu tutar (MADDE 21). Ruhsatlı bir yapıya ekleme yapmak da yeniden ruhsata bağlıdır. Ruhsatsız yapılan bir sığınak, kaçak yapıdır.
Asıl mühendislik havalandırmada
Duvar kalınlığı işin görünen kısmı. Asıl zor kısım, tehdit anında HEPA ya da kum filtreden geçen mekanik havalandırma, sığınak dışında makine dairesi olan bir jeneratör, jeneratör durursa fanı çevirecek el kolu ve geri tepme ventilli atık su bağlantısı (Madde 8/ç, 8/d).
Neye karşı koruduğunu bilin
Yönetmelik nükleer silahların ani etkilerine karşı koruyan basınç sığınağını Devletin inşa ettiği sığınak olarak tanımlar. Özel sığınak, serpintiye, kimyasal ve biyolojik maddelere, zayıflamış basınç ve ısıya karşı korunmayı hedefleyen serpinti sığınağıdır (Madde 6). Bunu size olduğundan fazlası gibi satan birine dikkat edin.
Sığınağınızı yerinde görelim
Apartman sığınağında formdaki eksikleri, bahçe sığınağında ise yerin ve ruhsatın uygunluğunu yerinde tespit ediyoruz. Durumu kısaca yazın, dönelim.
7.500 TL + KDV · iş bize kalırsa tekliften düşülür
✓ Talebiniz hazır. WhatsApp otomatik açılmadıysa buraya tıklayın.
Sığınak — sık sorulan sorular
Apartmanımızın sığınağı kontrol edilecek mi?
Sığınak Yönetmeliği'ne 7 Kasım 2025'te eklenen Geçici Madde 4'e göre, değişiklikten önceki kurallarla sığınak yapımı zorunlu olan binalardaki sığınaklar, ilgili idarece değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç 1 yıl içinde kontrol edilir. Kontrolde EK-1'deki Sığınak Kontrol Formu kullanılır. Binanızda sığınak olup olmadığını ve zorunlu olup olmadığını binanın onaylı mimari projesinden görebilirsiniz.
Kontrolde eksik çıkarsa ne olur?
Geçici Madde 4'e göre yapısal olmayan eksikleri gidermek ve sığınağı kullanıma hazır hale getirmek için bina yönetimine, eksikliğin niteliğine göre en fazla 1 yıla kadar süre verilir. Süre sonunda eksikler giderilmemişse Madde 14'ün üçüncü fıkrası uygulanır: 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 32. maddesi kapsamında tebligat yapılır, bir ay içinde giderilmezse eksikliği idare giderir ve bedelini ilgililerden tahsil eder.
Sığınağı depo olarak kullanıyoruz, bu yasak mı?
Yönetmeliğin 14. maddesine göre sığınaklar barışta, kat malikleri kurulunun beşte dört kararıyla ve ilgili idarece Valiliğe bildirimde bulunulmak üzere başka amaçlarla kullanılabilir. Şart şu: sığınağın işlevini engelleyen geçici ya da kalıcı hiçbir imalat yapılmayacak ve gerektiği anda sığınak olarak kullanılabilmesi için sığınak özellikleri kaybedilmeyecek. Kontrol formu da sığınağın başka amaçla kullanılıp kullanılmadığını, kat maliklerinin karar alıp almadığını ve ihtiyaç anında derhal boşaltılıp kullanılabilir olup olmadığını soruyor.
Sığınağı satabilir ya da kiraya verebilir miyiz?
Hayır. Yönetmeliğin 13. maddesine göre sığınaklar kat maliklerinin müşterek mülkü olarak tapuya tescil edilir ve 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'ndaki ortak alanlardandır. Sığınmak amacıyla olsa bile bağımsız olarak satılamaz, kiralanamaz, devredilemez ve amacı dışında kullanılamaz.
Bahçeme müstakil bir sığınak yapabilir miyim?
Yönetmelik serpinti sığınağının öncelikle binanın en alt bodrum katında ya da toprağa oturan kısmında yapılmasını ister. Bu mümkün değilse, imar planına ya da planda hüküm yoksa Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'ndeki yapı yaklaşma mesafelerine aykırı olmamak kaydıyla bahçede, yer üstünde ya da kısmen veya tamamen yer altında yapılabilir. Tamamen toprak altında kalması ve komşu parseldeki yapıları hiçbir şekilde etkilememesi koşuluyla, yol cepheleri hariç yan ve arka bahçe mesafeleri içinde de yapılabilir (Madde 6). Her durumda yapı ruhsatı gerekir; 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 21. maddesi kanun kapsamındaki bütün yapılar için ruhsatı zorunlu tutar.
Bahçedeki sığınak emsale ya da taban alanına sayılır mı?
Yönetmeliğin 6. maddesine göre sığınaklar emsal hesabına dahil değildir. Taban alanı (TAKS) açısından ayrım vardır: yer üstünde ya da kısmen yer altında yapılanlar TAKS hesabına dahil edilir, ana yapıdan ayrı ve tamamen toprağın altında kalanlar dahil edilmez.
Yapacağınız sığınak nükleer bir saldırıya dayanır mı?
Bunu vaat etmiyoruz. Yönetmelik iki tür tanımlar: basınç sığınakları nükleer silahların ani etkilerine karşı korumak için Devlet tarafından inşa edilen sığınaklardır; serpinti sığınakları ise radyoaktif serpintiye, kimyasal ve biyolojik harp maddelerine, nükleer silahların zayıflamış basınç ve ısı etkilerine ve konvansiyonel silahların parça etkilerine karşı korunmayı sağlar (Madde 6). Özel kişilerin yaptırdığı sığınak serpinti sığınağıdır. Yönetmelikteki ölçüler asgari ölçülerdir; hiçbir sığınak her senaryoda hayatta kalmayı garanti etmez.
Kentsel dönüşümle yapılacak yeni binada sığınak zorunlu mu?
Yeni kurallara göre 10'dan az bağımsız bölümü olan ve yalnızca konut kullanımlı yapılarda sığınak zorunluluğu aranmaz (Madde 7/a); diğer istisnalar da aynı maddede sayılır. Zorunluysa ruhsat eki mimari projesinde sığınak yeri ayrılmadıkça yapı ruhsatı, projeye uygun sığınak yapılmadıkça yapı kullanma izni verilmez (Madde 14). Konutlarda otopark, zorunlu sığınak ihtiyacını karşılayacak şekilde sığınak niteliğinde inşa edilirse ayrıca sığınak yeri aranmaz. 6306 sayılı Kanun kapsamında 7 Kasım 2025'ten önce noter onaylı inşaat sözleşmesi düzenlenmiş yapılarda talep edilirse eski 7. madde hükümleri uygulanabilir (Geçici Madde 2).
Sığınağın masrafını kim öder?
Yönetmeliğin 9. maddesine göre resmî ve özel bütün tesis ve yapılarda sığınakların yapım ve bakım giderleri bu yerlerin malik ve idareleri tarafından karşılanır. Mekanik tesisatın bakımı, filtrelerin hazır bekletilmesi ve tesisatın kullanıma hazır tutulması ise tesis veya bina yöneticisinin sorumluluğundadır (Madde 8/ç).
- Sığınak Yönetmeliği — konsolide metin (mevzuat.gov.tr)
- EK-1 Sığınak Kontrol Formu Örneği (RG 7/11/2025 – 33070)
- 3194 sayılı İmar Kanunu (MADDE 21)
Madde alıntıları Sığınak Yönetmeliği'nin 7/11/2025 değişikliği işlenmiş konsolide metninden alınmıştır; son kontrol 25.09.2026. Değişiklikten önceki sığınak zorunluluğu eşikleri bu sayfada verilmemiştir. Sığınak vaadi bir hayatta kalma garantisi değildir; bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır.
Bu sayfa en son tarihinde güncellendi.